Saçını seviyorsan dengeli beslen 

Peki saç dökülmesi ve beslenme arasında nasıl bir ilişki var? Deri ve Zührevi  Hastalıkları Uzmanı, Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dermatoloji Klinik Şefi Doç. Dr. Adem Köşlü, saç sağlığı ve beslenme konusunun spekülasyonlara müsait bir konu olduğunu söylüyor ve şöyle devam ediyor, “Saç sağlığı ve beslenme arasındaki ilişki yazılı ve görsel basında sık olarak gündeme gelir. Bu konuda yetkililer ve çoğu kez de yetkisizler çeşitli görüş ve öneriler getirir. Hatta birçoklarında çeşitli reçeteler bulabilirsiniz. Bu konudaki yazıların bir kısmında imza yoktur. Yazarı belli değildir. Bir kısmı da doktor olmayan diyetisyen, herbalist ya da naturalistler tarafından yazılmıştır. Bir kısmıysa basın editörleridir. Bir ya da birkaç lisanı iyi bilen bu kültürlü kişiler genelde yabancı kaynaklardan çeviri yapmaktadır. Yazarlardan bir kısmı da tıp doktoru olmakla birlikte, pratisyen hekim, plastik cerrahi uzmanı, kadın doğum uzmanı ya da dahiliye uzmanlarının yazdıkları genel doğrulardan fazla bir anlam ihtiva etmemektedir.”

Okuyucunun yaşayacağı karmalaşar, Doç. Dr. Adem Köşlü’nün söylediklerinden de anlaşılabiliyor. Kim doğru söylüyor, kim yanlış? Kime inanacağız yada kim bize doğru yolu gösterecek? İşte burada yine Doç.Dr. Köşlü devreye giriyor. “Günümüzde saç hastalıkları ve saç sağlığı konusunda eğitim alan, bilgi ve tecrübe sahibi olan hekimler, dermatoloji uzmanları. Her ne kadar henüz “Saç Hastalıkları” ayrı bir bölüm olarak kurulmış olmasa da , alınan 5 yıllık eğitim sürecinde bu konuda yeterli bilgi ve tecrübe sağlanmakta. “Saçımız için vitaminler cilt, tırnak ve saç sağlığı için gerekli” gibi yazılarda genellikle basit ve yararlı ama klişe bilgiler verilir. Hatta bunlara ‘Bol su için’, ‘Spor yapın’ gibi her zaman geçerli öneriler de ilave edilir. Buraya kadar yanlış ve hatalı bir durum yok. Ancak ‘Diyet saçı döküyor’, ‘Stres saçın düşmanı’ gibi başlıklar tehlikeli. Uzman

tarafından yazılmamışsa, yanlış anlamalara neden olabiliyor.”   Basında bir de blotin, slika, folik asit, çinko, pantotenik asit gibi, saç büyümesi ve canlılığını artıran besleyici maddeler kullanmak gerektiğini vurgulayan veya saçlara sağlık kazandırmak için koenzim Q 10, selenyum C vitamini gibi reçete veren beyanlar ve yayınlar var.  Doç. Dr. Adem Köşlü’nün bu konudaki fikirleri de dinlemeye değer. “Ben bunları da çok yanlış buluyorum. Hekim olarak biliyoruz ki sorun ne olursa olsun, hekim ile sorun sahibi birlikte hareket ettikleri zaman çözümlenir.Bunun anlamı şudur. Saçı dökülen ya da saçı konusunda kaygıları bulunan endişeli, duyarlı kişiler, önce bir dermatoloji uzmanıyla bire bir görüşecek, devam eden araştırma ve sorgulama sonrası gerçekler ortaya çıkacaktır. Hekim hastaya, gerekiyorsa ilaç reçete edecek: saça uygulayacağı şampuan, balsam, torik gibi ürünler konusunda yardımcı olacak ve doğal olarak, gerekli görürse, ne tarz ve diyet uygulanacağı konusunda bilgilendirecektir.”

Dr. Köşlü bütün bunları anlatırken, “hasta” tabirini kullanmayı tercih etmediğini vurguluyor. Bunun sebebi Dr.Köşlü gibi dermatoloji uzmanlarına sadece saç dökülmesinden şikayet edenlerin gelmiyor olması. Saçları cılız, kolay uzamayan,  çabuk hasarlanan kişilerde, kozmetik danışmanlık, hijyen ve beslenme konularında bilgi istiyor ve öneri alıyor. Saç sağlığı ve beslenme ilişkisine gelince: Dr.Köşlü yaygın inanışın tersine, beslenmeyle saç arasında sıkı bir ilişki olmadığını söylüyor. “Elimizdeki veriler ve literatürlerdeki kaynaklarda durum bu şekildedir. Var olan ilişkiler akademik ortamlarda tartışılmaktadır. “Kimimizin sıkıntılı anlarını paylaştığı kimimizin ise el alışkanlığıyla yaktığı siğaranında saç sağlığı üzerinde olumsuz etkileri var. Sigara kullananların saçları erken beyazlıyor. Yine uzmanlara göre, düzenli sigara ve alkol kullanımı tüm sağlığı etkilediği gibi, saç sağlığını da olumsuz yönde etkiliyor. Günde 50-100 adet saç telinin dökülmesi normal sınırlar içerisinde kabul ediliyor. Eğer aşırı miktarda saç kaybı, saçlarda gözle görülen incelme oluşursa, en kısa zamanda bir doktora başvurulması öneriliyor.

Köşlü  A. Sağlıklı ve güzel saçlar. Madame Figara. Ekim 2005; 206